• جمعه ۱۴ مهر ماه، ۱۳۹۶ - ۱۱:۴۸
  • دسته بندی : شهرستان‌ها
  • کد خبر : 967-7890-5
  • خبرنگار : 15100
  • منبع خبر : ----

به انگيزه روز جهاني معلم؛

معلمان از آموزش و پروش مي‌گويند...

سيزدهم مهرماه روز جهاني معلم بود در اين روز به سراغ چند تن از معلمان رفتيم، با آن‌ها درباره آموزش و پرورش حرف زديم و آن‌ها از دغدغه‌ها و چالش‌هاي پيش رو در اين زمينه گفتند.

به گزارش ايسنا- منطقه خراسان، اهميت آموزش و پرورش بر كسي پوشيده نيست؛ افراد در جامعه ما خيلي زود با اين واژه آشنا مي‌شوند اما آيا اين آشنايي تنها در حد همين كلمه‌ها مي‌ماند يا فرد از همان كودكي به صورت عملي با آن درگير مي‌شود؟ سيستم آموزشي با چه چالش‌هايي روبه روست؟ معلمان چگونه می‌توانند در امر پرورش دانش‌آموزان موفق عمل کنند؟ اين‌ها و چند سوال ديگر را از معلمان پرسيدم كه در ادامه اين گزارش خواهد آمد.

محمد خرم‌آبادي كارشناس ارشد تاريخ و دبير است؛ او سابقه دو سال حضور در كشور اتريش را داشته و فعاليت‌هاي مختلفي دارد، درباره مقايسه سيستم آموزشي ايران با كشورهاي پيشرفته از او سول كردم، وي در گفت‌وگو با خبرنگار ايسنا عنوان كرد: در اين باره نكاتي را در مقايسه با سيستم آموزشي اتريش با كشور خودمان مي‌گويم، اول اختصاص فضاي فيزيكي كافي به دانش‌آموزان، دوم آموزش عملي مهارت‌هاي زندگي در محيط آموزشي، سوم ايجاد فضاي روحي و رواني مناسب سر كلاس درس به گونه‌اي كه دانش‌آموزان فضاي كلاس را فضاي زندان نمي‌بينند و بي‌قرار زنگ تفريح نيستند، چهارمين مورد كوتاه‌تر بودن زمان آموزش (50 دقيقه) است، پنجم اهميت دادن به كيفيت در كنار كميت، مورد بعدي استفاده بهينه از فضاي خارج از محيط رسمي مدرسه در امر آموزش، هفتمين مورد اين است كه دروس عملي بيشتر از تئوري مورد توجه است در واقع از نظر حجم اطلاعات نسبت به ايران اطلاعات كمتري به دانش‌آموز داده مي‌شود ولي همان اندك را در محيط آزمايشگاه و كار عملي و پژوهش به دانش‌آموزان منتقل مي‌كنند.

وي ادامه داد: مهم‌ترين ركن آموزش ايجاد فضاي مناسب براي بروز استعدادهاي بالقوه دانش‌آموزان و كمك به پرورش و هدايت آنان است؛ مشخصه يك آموزگار خوب توان علمي و تجربي مناسب، توجه به تفاوت‌هاي فردي دانش‌آموزان توان برقراري روابط عاطفي مناسب با دانش‌آموزان و صبوري و دلسوزي اوست و اما شرايط توفيق معلم در امر آموزش برطرف نمودن نسبي دغدغه‌هاي معيشتي معلم، جذب علاقه‌مندان به پيشه معلمي در اين حرفه، ايجاد شرايط براي ارتباط مستقيم معلم با والدين دانش‌آموزان جهت تعامل بهتر مدرسه و خانه، مطالعه كافي آشنا بودن با شيوه‌هاي نوين آموزش است.

در ادامه سراغ عبدالجواد صادقي اول معلم ابتدايي كه سابقه تدريس در شهر و روستا دارد و فعاليت‌هاي بسياري براي پويايي دانش‌آموزان انجام مي‌دهد رفتم، او در گفت‌وگو با ايسنا اظهار كرد: درباره تفاوت مدرسه‌های شهر با مدرسه‌های روستا بارها گفته و شنیده‌ایم تا جایی که دیگر سخن از تجهیزات، امکانات، پوشش و توزیع نا مناسب نیروی انسانی و ... نخ نما و تکراری شده باشد. اما آن چه که باید در این زمینه بر آن تأکید کنیم بحث توجه به نیازهای ویژه و تعریف مسأله‌های هریک از این مدرسه‌هاست. این مدرسه‌ها اگرچه یک سری نیازهای مشترک دارند اما مسائلی هم دارند که ویژه است. مدرسه‌های روستا با مسأله‌ها و نیازهایی رو به رو هستند که شاید برای مدرسه‌های شهر اصلا مسأله نباشد. پس باید یک کار پژوهشی صورت گیرد و بر اساس یافته‌های پژوهشی برای برآوردن نیازهای ویژه این مدرسه‌ها کارشود.

وي از تفاوت‌های آموزش و پرورش ايران با كشورهاي توسعه يافته گفت: به باور من در آموزش و پرورش ایران رد پایی از «سیستم» و «تفکر سیستمی» نمی شود، یافت. در سیستم، تعامل و هم آهنگی هست. اگر اجزای آموزش و پرورش را دانش آموز، مدرسه، خانواده، رسانه و ... بگیریم، چقدر این‌ها با هم در تعامل و هم آهنگ اند؟ در کشورهای توسعه یافته این سیستم شکل گرفته و به ویژه تفکر سیستمی گسترش یافته تا جایی که در کشورهایی چون ژاپن، آموزش و پرورش صداوسیما، سینما، تئاتر، موزه ها و ... را به عنوان ابزار قدرتمند رسانه‌ای در اختیار دارد و از آن‌ها بهره می‌گیرد. سیستم یکپارچه‌ای شکل گرفته است که می شود این سیستم را مورد ارزیابی قرار داد و بازخواست کرد. اما در این جا شوربختانه نه تنها سیستمی در کار نیست، حتی بیرون از آموزش و پرورش تصمیم گرفته می شود و صاحب نظران و ایده پردازانِ خود آموزش و پرورش گوشه گرفته‌اند، ساکت اند و صدایشان را کسی نمی‌شنود. نمونه‌ای روشن و گواهی زنده بر این سخن، همان سند 2030 بود که همگانی شد و همه از آن خبر یافتند و در تحلیل و بررسی آن صدای آفتاب نشینان محله ما شنیده شد اما صدای کارشناسان و متخصصانِ این حوزه خير.

صادقي اول افزود: وقتی سیستم شکل بگیرد، گزینش معلم اساس و مبنایی پیدا می کند. چرا که سیستم اجازه نمی‌دهد هرکسی که شایستگی ندارد وارد شود و بر هر تکیه گاه و جایگاهی که در حد و اندازه‌اش نیست بنشیند. این مسأله را با نگاهی هرچند گذرا به نیروهای انسانی که برای آموزش و پرورش به کارگرفته شده اند، می توانیم بررسی کنیم. در این جا هرکسی معلم می شود و بعد هم به خود واگذاشته می شود. در صورتی که باید این نیرو آموزش ببیند. در کشورهای توسعه یافته، معلم یادگیرنده خوبی است. پنج روز هفته را معلم است و یک روز شاگرد. در این کشورها دانشجومعلمان در تمام مدت تحصیل صبح ها درس می‌دهند و در مدرسه کارمی کنند و بعد از ظهر به دانشگاه می‌روند. در آموزش و پرورش ایران برای آموزش نیروی انسانی، حرکت اثربخشی انجام نشده است. رشد و پیشرفت بوده ولی توسعه به هیچ روی رخ نداده است. آیا در دوره‌های ضمن خدمت معلمان، پویا و فعال اند؟ پویا به این معنی که همان طور که شنونده اند گوینده هم هستند؟ محتوایی که ارائه می‌شود چیست؟ نه، این کلاس ها در حد کلاس های دبیرستانی هم شاید نباشد.

وي ادامه داد: از دیگر تفاوت ها در این جا، میانِ مدیران (خرد و کلان)، معلمان و به طور کلی جامعه، بر سرِ تعاریف و واژه های بنیادین تفاهم وجود ندارد. به عنوان مثال واژه هایی چون «رشد»، «پیشرفت» و «توسعه» در آموزش و پرورش به بازی گرفته می شود؛ چنان که اگر رشد و پیشرفتی رخ دهد به حساب توسعه گذاشته می شود و مدیران گزارش های آماری رشد و پیشرفت را به جای توسعه به خوراک مردم می‌دهند و به آن می بالند. در صورتی که آن چه کرده‌اند یا رشد بوده که همان تکثیر وضع موجود است، یا پیشرفت بوده یعنی همان وضع موجود را با کیفیت مادی یا فناوری تکثیرکرده‌اند و هیچ گاه توسعه ای رخ نداده است. چرا که توسعه، دگرگونی کیفی است؛ دگرگونی در رفتارهای فردی و اجتماعی است. پس آن چه در آموزش و پرورش ایران رخ می دهد؛ تولید انسانی است با عضله‌های قدرتمند (رشد) که در ظاهر حرکت‌های حرفه ای هم دارد (پیشرفت) ولی این انسان روح و جان ندارد و جامعه را از زندگی و پویایی دور می سازد (توسعه نیافتگی)؛ وقتی توسعه رخ ندهد رابطه و رفتارها نیز، خشن و پر هزینه است و باید بپذیریم و بپذیرند که توسعه از آموزش و پرورش آغاز می شود.

صادقي اول عنوان كرد: البته یادآوری کنم که در همین آموزش و پرورش ایران الگوهای خوبی داشته و داریم مثل مدرسه فرهاد و مجتمع آموزشی مهران که من به همه معلمان پیش نهاد می کنم کتابِ «جستجو در راه ها و روش های تربیت» را از بانو توران میرهادی (نشر دیدار) و کتابِ «تجربه های مدرسه داری» را از معصومه سهراب و یحیی مافی (مؤسسه پژوهشی تاریخ ادبیات کودکان) بخوانند.

وي گفت: یک نکته را که باید یادآوری کنم این است که در کشورهای توسعه یافته، معلم  از جایگاه ویژه‌ای در جامعه برخوردار است که همه این را می‌دانند و در این رابطه بسیار شنیده و خوانده‌اند. برای این که در کشور ما هم معلم بتواند به جایگاه واقعی خود برسد؛ بخشی به خود معلم برمی‌گردد که بکوشد تا به حقوق شهرندی، حرفه‌ای و انسانی خود آگاهی یابد و برای به دست آوردن آن تلاش کند و دیگر این که هم چنان که آموزش می دهد خود آموزش ببیند و پا به پای زمان و حتی پیش تر از زمان حرکت کند و راهبر جامعه خود باشد. 

عبدالله قرونه‌اي معلم ديگري كه به سراغش رفتم به عنوان يك معلمي كه خلاقيت و نوآوري را پيشه كار خود كرده شناخته مي‌شود، او يك طرح نوآورانه براي ميزها و صندلي‌هاي داخل كلاس داده است كه به شكل لوزي است و قطر بزرگ آن بايد عمود بر تخته قرار بگيرد، او موشكافانه از اين موضوع صحبت مي‌كرد وي در گفت‌و گو با ايسنا عنوان كرد: همه چيز در كلاس درس مهم است ميز و صندلي ها بايد استاندارد باشد دانش‌اموز در آن بايد راحت بنشيند، كلاس درس، فضاي كافي و امكانات در امر آموزش بسيار مهم است؛ من براي طراحي اين ميز از متخصصان مشورت گرفتم، براي پيگيري اين طرح بسيار كوشيدم اما متاسفانه حمايت درستي نمي‌شود.

وي ادامه داد: من به عنوان معلمي كه دغدغه نوآوري و خلاقيت دارم بايد از من حمايت شود تا با آرامش خاطر به طرح‌هاي ديگر فكر كنم نه اين كه يك طرح را بدهم و بعد با كفش‌هاي آهنين دنبال پيگيري‌هاي آن باشم. اما متاسفانه هم اكنون من طرح‌هاي زيادي براي آموزش دانش‌آموزان دارم ولي كساني كه بايد پيگيري كنند هيچ حمايتي ندارند اين انرژي فرد را براي پويايي در آموزش دادن مي‌گيرد. از سويي مهارت آموزي يكي از مسائل مهمي است كه بايد براي دانش‌آموزان مد نظر گرفته شود؛ اين كه دانش‌آموز فقط يك سري مطالب تئوري ياد بگيرد كافي نيست ما بايد آن مطالب را به صورتي كه در زندگي براي او كاربرد داشته باشد به او ياد بدهيم.

گفت و گو از سیمین سلیمانی؛ ایسنا- منطقه خراسان

انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: