• یکشنبه ۱۳ آبان ماه، ۱۳۹۷ - ۱۴:۰۴
  • دسته بندی : شهرستان‌ها
  • کد خبر : 978-5590-5
  • خبرنگار : 15219
  • منبع خبر : ----

رئیس دانشگاه دولتی تربت‌جام:

لهجه و گویش یک موجود زنده است

رئیس دانشگاه دولتی تربت جام گفت: لهجه مانند شهر و یا تمدن، یک موجود زنده است و در طول زمان متحول می‌شود.

محمد ناصر مودودی در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا- منطقه خراسان، عنوان کرد: لهجه مانند شهر و یا تمدن یک موجود زنده است و در طول زمان تحول و تطور پیدا می‌کند، از آغاز تاریخ، کلمات در جغرافیا و در زمان حرکت می‌کردند و در هر جایی بنا به ضرورت‌های محلی و به خصوص انسانی آن کلمات تغییر پیدا می‌کنند.

وی در ادامه افزود: بعضی از کلمات در همه جای کشور دیده می‌شوند و در هر نقطه‌ای از کشور به یک مفهوم هستند اما کلماتی نیز وجود دارند که در بستر جغرافیا قرار می‌گیرند و تغییر می‌کنند.

رئیس دانشگاه دولتی تربت‌جام گفت: اگر به جنگل‌های آمازون و یا منطقه آفریقا بروید مشاهده می‌کنید که سنت‌های بدوی وجود دارد، در حالی که در شهرهای توسعه یافته به دلیل رونق اقتصادی و تلاقی فرهنگ‌ها، سنت‌ها بسیار تغییر کردند. بنابراین آنچه که در مورد لهجه خراسان صحبت می‌شود در بستر پیشازردشتی و یا مربوط به آن طلیعه تاریخی است که با فرهنگ هند و یا شمال روسیه فعلی یکسان بوده و در طول زمان می‌توان گفت فارسی دری به هجرت رسیده و در یک جغرافیای بزرگ پخش شده که آسیای میانه را در بر می‌گیرد.

 وی عنوان کرد: بنیاد  لهجه تایباد بر فارسی دری گذاشته شده و لهجه آن به صورتی است که در جغرافیایی از تربت‌جام شروع می‌شود و نیز بخش‌هایی از هرات و غرب افغانستان را در بر می‌گیرد؛ در حقیقت این شهرها در این حوزه جغرافیایی وجود دارند و از آن طرف نیز در ازبکستان و تاجیکستان برخی کلمات مشترک به وفور استفاده می‌گردد البته آنچه که امروز در ایران به آن تکلم می‌شود به لهچه و گویش رایج در تایباد و تربت‌جام نزدیک است اما تربت جام بیشتر دچار تحول شده است.

مودودی با بیان اینکه  گویش در تایباد کمی اصیل‌تر باقی مانده و کمتر به فراموشی سپرده شده است و در آن عناصر زبانی متعددی وجود دارد، خاطر نشان کرد: استفاده از کلمات دو سیلابی مانند (جَرجَر) که در حقیقت توصیف حالت و یا بیان یک موقعیت است که می‌توانند به شکل دیگری تبدیل شوند و  هر کدام معنایی را در بر می‌گیرند، در تکلم ساکنان این شهر به چشم می‌خورد.

وی بیان کرد: طی تحقیقی که انجام شد واژگان تایبادی را که در حال حاضر استفاده می‌شود، در شاهنامه فردوسی مشخص کردم؛ این زبانی که امروزه به عنوان زبان محلی منطقه می‌شناسیم، زبان معیار بود که فردوسی از این واژه‌ها استفاده کرده؛ افعال مقداری تغییر می‌کند و یا پسوندها و یا پیوندهایی دارند.

رئیس دانشگاه دولتی تربت جام درباره راه‌کار برای فراموش نشدن لهجه، تصریح کرد: مهم‌ترین راهی که وجود دارد این است که مراکزی تاسیس شود و رسالت آن‌ها این باشد که لهجه را حفظ کنند اما از آن مهم‌تر نشان دادن زیبایی‌های زبان و کاربرد لهجه است که می‌تواند بسیار موثر و فوق العاده مهم باشد.

مودودی گفت: در این زمینه باید کارهای علمی انجام و ارتباطات برقرار شود، نقش صدا و سیما در این زمینه بسیار مهم است اما متاسفانه روی این موضوع سرمایه‌گذاری نمی‌شود در حالی که بخش رسانه نقش درجه یک دارد که می‌تواند در کنار اهالی هنر به احیاء و حفظ لهجه هر منطقه بپردازند.


انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: